" ఆంధ్ర దేశ సాహితీ మూర్తులు "
చిత్ర సేకరణ: మాగంటి వంశీ మోహన్ |
![]() |
శ్రీ కాశీభట్ట బ్రహ్మయ్య శాస్త్రి నవల, వైవిధ్యానికి వైశిష్ట్యానికి చిహ్నంగా నిలిచే సాహితీ ప్రక్రియ. ఇది ఆంగ్ల భాషా ప్రభావం వల్ల బాగా వ్యాప్తికి వచ్చిన ప్రక్రియ. దీనిని ఆంగ్లంలొ “నావల్”, కన్నడంలో “కాదంబరి”, హిందీలో “ఉపన్యాస్” అంటారు. ఆదిలో నవలను- నవీన ప్రబంధం (నరహరి గోపాల కృష్ణమ సెట్టి), వచన ప్రబంధం (కందుకూరి) అన్నారు.. గవర్నర్ జెనెరల్-లార్డ్ మేయో ప్రకటన మేరకు నరహరి గోపాల కృష్ణమ సెట్టి రాసిన శ్రీ రంగరాజ చరిత్ర (సోనాబాయి పరిణయం) తెలుగులో మొదటి నవల (1872). ఈ నవల అంతగా వ్యాప్తిలోకి రాలేదు. కానీ కందుకూరి వీరేశలింగం పంతులు రచన రాజశేఖర చరిత్ర (వివేక చంద్రిక)కు బాగా ప్రాచుర్యం లభించింది (1878). ఈ ప్రక్రియకు “నవల" అని నామకరణం చేసినవారు కాశీభట్ట బ్రహ్మయ్య శాస్త్రి. |